Inhoud van het laatste nummer, nr.4-2026

Foto: Piet Schuttelaar, Stein

 

Poëzie

 

Zomermaan

 

Wiel Hupperets, Maastricht.

 

Ik zag de maan rond
en terstond
vond
ik dat die hemelmunt
in nachtelijke vijver;
meer Eer toekomt dan de zon
die niet geheimzinnig is.

 

 

 

 

 

 

Dit, alom,
zwart-wit, grijs
en deze sterke geuren,
is meer dan de wereld in kleuren.


“May you sail silently,
sweet silvercoin,
in heavenly pond.
Da’s wat dees gelukkige avondwandelaar vond.

Oproep

 

De Wolfsmelkgraafwants stapt over naar onze tuinen

Reinier Akkermans & Willem Vergoossen, Roermond

 

De Wolfsmelkgraafwants (Cydnus aterrimus) is een zeldzame verschijning in Limburg. Voorheen
werd deze wants sporadisch gezien langs de Maas en in enkele natuurgebieden in Zuid-Limburg.
Daar voedt deze soort zich aan de wortels van Cipreswolfsmelk (Euphorbia cyparissias).

 

Met deze oproep willen we de verspreiding en de uitbreiding
van de Wolfsmelkgraafwants in Limburg beter in
kaart brengen. U kunt hierbij helpen door:
• Te zoeken: Kijk in de tuin op de grond, direct onder
wolfsmelkplanten, naar zwarte wantsen van ongeveer
1 cm groot. Let op de kenmerkende contouren van
het lichte gedeelte op de rugzijde.
• Te melden: Maak een foto en plaats deze op Waarneming.
nl. Vermeld hierbij als het lukt ook de specifieke
soort wolfsmelk.
• Hulp: Lukt het doorgeven niet, mail dan foto en adres
naar reinier.akkermans@home.nl. Dan voeren wij
de waarneming voor u in. Ook als u de naam van de
wolfsmelk niet weet, kunt u ons een foto sturen voor
hulp bij de determinatie.

Wolfsmelkgraafwants (foto: Lucien Calle).

Dag 28 op 12 september

Insecten

 

Een nieuwe generatie van de Zuidelijke groene schildwants (Nezara viridula)
Lex Vlieks, Munstergeleen

 

Tijdens een van de zoektochten naar spinnen vond ik op 10 augustus 2025 een raar plekje op een van
de bladeren van onze passiebloem. Toen ik de onderkant wat beter bekeek, ontdekte ik eitjes. Ze zaten
mooi geordend aan de onderkant van het blad geplakt.

Meteen vroeg ik me af van welk beestje die eitjes konden zijn.

Wilde flora

 

Paardenbloemen (Taraxacum offifficinale) “voer” voor iedereen (1)
Pierre Grooten, Ransdaal

 

Hoe fraai is een weiland met paardenbloemen. Zou het daarom zijn dat er sinds kort in ons land “De dag van de Paardenbloem” gevierd wordt op de laatste zondag van april?

Als je in de voorzomer verblind wordt door zo’n botergeel weiland, heb je grote kans dat daar meerdere (speciale) soorten Paardenbloem bloeien.

Alleen al voor onze provincie Limburg worden meer dan 30 micro-soorten van de Paardenbloem vermeld.

Paardenbloemenweide langs de Geleenbeek in Munstergeleen

Vrije vogels

 

De Bosuil (Strix aluco)

Herman Langen, Eygelshoven

 

Op 20 maart 2026 mocht ik het ringen van jonge Bosuilen bijwonen. Dit gebeurde door leden van de
werkgroep Uilen en Roofvogels van IVN Landgraaf in het Eijkhagenbos in Landgraaf. Hier hangt een
grote uilenkast duidelijk zichtbaar aan de stam van een grote Beuk (Fagus sylvatica). Aan de zijkant van
de kast zijn zonnecellen bevestigd. Ze leveren stroom voor een camera die beeld en geluid registreert.
De eerste geluidsfragmenten van een actieve vrouwelijke Bosuil dateren van 15 december 2025. En op
17 januari 2026 was dit vrouwtje te zien in de schemering in de kast.

Vier op een rij
Eierdragend vrouwtje van de Gewone oliekever

Insecten

 

De Gewone oliekever (Meloe proscarabaeus)
Piet Schuttelaar, Stein


De Gewone oliekever is vanwege zijn lichaamsvorm en zijn gedrag een bijzondere kever. De vrouwtjes zijn met een grootte van 3,5 centimeter
indrukwekkend om te zien. De mannetjes blijven veel kleiner tot 1 cm.

De kever is helemaal zwart met een licht blauw-violette metaalglans.

Het achterlijf is glanzend en bol, met opvallend korte dekschilden,

waar geen vleugels onder zitten.

Hoektoren

Voetspoor 362

 

Vanuit het lieflflijke oude stadje Soiron naar het natuurdomein Tribomont en de bronbeken van Fiérain

Hugo Bloksma, Maastricht

 

Soiron ligt in Wallonië, provincie Luik, 40 kilometer ten zuiden van Maastricht.
Het plein voor het Lavoir, de oude openbare wasplaats aan de zuidzijde van Soiron, is het punt van vertrek
van deze 11,3 kilometer lange wandeling. In regenachtige periodes kunnen enkele paden glad zijn. Stevige
wandelschoenen zijn dan essentieel. Een wandelstok kan van nut zijn. Onderweg is er geen horeca, dus
neem zelf eten en drinken mee. Parkeren op het startpunt: Soiron-Centre bij huisnummer 82, Soiron.
Coördinaten: 50°59´15.9˝N en 5°79´14.0˝O. Parkeren is hier kosteloos.

Korte Tour 242

 

Grensoverschrijdende wandeling van Kerkrade naar het gebied van de Amstelbach in Duitsland

Karin Wingen, Landgraaf

 

De afstand van deze grensoverschrijdende wandeling is 13 km, in te korten tot ongeveer ca 10 km. We
parkeren de auto bij de gratis parkeerplaats aan de Hambosweg 60 van het Discovery Museum in Kerkrade.

De voormalige Bovenmolen werd gebouwd in de 13e eeuw.

Natuurgebieden in onze omgeving  (107)

 

De Struffelt

Olaf Op den Kamp, Morsbach 

 

In de Noord-Eifel ligt tussen Rott en Roetgen de Struffelt, een geïsoleerd gelegen veen- en heidegebied dat wordt omgeven door uitgestrekte bossen en het stuwmeer Dreilägerbachtalsperre.

Het vormt de noordelijkste uitloper van de Hoge Venen en is een van de weinige veengebieden van de Noord-Eifel. Het hooggelegen gebied bestaat uit droge en natte heidevelden, graslanden en berkenbossen. Het optreden van deze vegetatietypes vindt zijn oorsprong in het menselijk gebruik in het verleden, maar om deze biotopen in stand te houden, wordt ook tegenwoordig nog regelmatig ingegrepen in de natuurlijke successie.

De naam Struffelt is afgeleid van Strufelsberg, waarbij Struf struweel of moerassig gebied betekent.

De kamvormige antennes van het mannetje van de Kleine nachtpauwoog

Geleenbeek

Fietstour met Willy (18)

 

Kleurige vlinders en muzikale vogels

Willy de Koning-Bovenhoff, Sittard

 

Vaak laat ik me leiden door de windrichting als ik op mijn E-bike stap. Eerst tegen de wind is mijn devies
en nóg belangrijker: genieten van de natuur! Het is begin juli – een warme dag – en ik hoef geen rekening
te houden met de wind; die is er vandaag niet. In het IJzerenbos bij Susteren kom ik graag, want daar valt
altijd iets te genieten. Dus díe kant ga ik op.

Vrije vogels

 

De Meerkoet (Fulica atra)
Rens Pepels, Berg aan de Maas

 

In het voorjaar en zomer herbergt Nederland ongeveer 140.000 broedparen en
gedurende de winter verblijven er bij ons ruwweg 430.000 Meerkoeten, ondermeer door aanvulling met overwinteraars uit Noord – en Oost – Europa.

Pullen hebben een heel ander uiterlijk
Vanaf augustus rijpen de bessen. Foto: Piet Schuttelaar

Wilde flora

 

De geur van juni – vlierbloesem langs het pad

Petra in de Braekt-Schuijren

 

Je ruikt hem vaak al voordat je hem ziet. Een zachte, zoete geur die ineens tussen alles door komt. Alsof de zomer even op je schouder tikt.

Je loopt langs een pad, langs een veld of gewoon door je eigen straat, en daar staat hij – bijna vanzelfsprekend: de vlier, officieel: Gewone vlier (Sambucus nigra).

 

 

 

 

Schachtwiel staatsmijn Wilhelmina

Op stap in de regio (40)

 

Wilhelminaberg Landgraaf

Herman Langen, Eygelshoven

 

Al eens boven op de Wilhelminaberg gestaan? Op heldere dagen kunt u genieten van een geweldig
wijds uitzicht. In de verte ontplooien de Eifel, de Sophienhöhe bij Jülich, de Clauscentrale bij Maasbracht
en de Zuid-Limburgse heuvels tot in België zich aan de horizon.

De top kunt u op 2 manieren bereiken.
Via een 248 meter lange trap en via een wandelpad langs de flanken van de berg.

Insecten

 

Drie Bladsprietkevers
Piet Schuttelaar, Stein


Kevers behoren tot de insecten. Ze hebben zes poten, een borststuk (thorax) en een achterlijf. Het dekschild is hard en in twee helften verdeeld.
Daaronder, keurig opgevouwen, zitten de vleugels.
Uit ons land zijn meer dan 4000 soorten kevers bekend.

Kevers hebben voelsprieten, antennes of tasters genoemd.

Deze worden gebruikt om hun omgeving te verkennen en geuren waar te nemen.
vrouwtjes maken daarbij een speciale geur aan om mannetjes te lokken. De soms waaiervormige antennes van de mannetjes zijn afgestemd op de geur van de vrouwtjes. Na de paring en het leggen van de eitjes leven ze niet lang meer.

Julikever (Polyphylla fullo)
Foto: Olaf Op den Kamp

Vrije vogels

 

Geheimen van de Koekoek (Cuculus canorus)

Jos Littmann, Landgraaf


“Zoek-licht, Nederlandsche encyclopædie voor allen” is de titel van een encyclopedie die in de jaren
1922-1925 is verschenen bij uitgeverij Van Loghum Slaterius te Arnhem. In deze encyclopedie, die ik
erfde van mijn oom Willy Dols uit Oirsbeek, vond ik een heel bijzonder verhaal over het leven van de
Koekoek, geschreven door de bekende Engelse ornitholoog Edgar Percival Chance. Hij bestudeerde
jarenlang de Koekoek en schreef er in 1922 een beroemd boek over: “The cuckoo’s secret”.

Ik heb de

oorspronkelijke tekst overgenomen.